GilosYoz faslining eng mazali va foydali mevalaridan biridir. U organizm uchun zarur bo‘lgan ko‘plab vitamin va minerallarga boy. Gilos tarkibida C vitamini ko‘p bo‘lib, immunitetni mustahkamlaydi. Shuningdek, A vitamini ko‘rish qobiliyatini yaxshilaydi. Gilosda kaliy moddasi yurak faoliyatini qo‘llab-quvvatlaydi. Temir moddasi qon kamligining oldini olishga yordam beradi.Gilos tabiiy antioksidant hisoblanadi. U tanani zararli moddalar va toksinlardan tozalaydi. Gilos yallig‘lanishga qarshi xususiyatga ega.Bo‘g‘im og‘rig‘ini kamaytirishga yordam beradi. Gilos ichak faoliyatini yaxshilaydi. Hazm tizimini yengillashtiradi. Ich qotishini kamaytirishga yordam beradi. Gilos kam kaloriyali meva hisoblanadi. Vazn nazorati uchun foydali. Gilos teri salomatligini yaxshilaydi.Terini yosh va tiniq saqlaydi. Soch ildizlarini mustahkamlaydi. Gilos stressni kamaytiradi. Asab tizimini tinchlantiradi. Uyqu sifatini yaxshilaydi. Yurak kasalliklari xavfini kamaytiradi. Qon bosimini me’yorda ushlashga yordam beradi. Gilos yozda tanani suvsizlanishdan saqlaydi. Chanqoqni bosadi va tetiklik beradi. Doimiy iste’mol qilinganda umumiy salomatlikni yaxshilaydi.GILOSNING SALOMATLIKKA TA’SIRIGilos inson organizmiga ko‘p tomonlama foyda beradi. U yurak va qon tomir tizimini mustahkamlaydi. Qonni tozalashga yordam beradi. Xolesterin miqdorini kamaytirishga ko‘maklashadi. Gilos antioksidantlarga boy meva hisoblanadi. Saraton xavfini kamaytirishga yordam berishi mumkin. Yallig‘lanishni kamaytiradi. Mushak og‘rig‘ini yengillashtiradi. Sportdan keyin tiklanishga yordam beradi. Gilos uyqu gormoni ishlab chiqilishini qo‘llab quvvatlaydi. Uyqusizlik muammosini kamaytiradi. Asab tizimini tinchlantiradi. Stress va charchoqni kamaytiradi. Gilos miya faoliyatini qo‘llab-quvvatlaydi. Xotirani yaxshilashga yordam beradi. Qand miqdorini sekin oshiradi. Shu sababli me’yorida diabetda ham iste’mol qilinadi. Gilos ichak mikroflorasini yaxshilaydiHazmni tezlashtiradi. Metabolizmni faollashtiradi.Teri kasalliklarining oldini olishga yordam beradi. Organizmni yoshartiruvchi ta’sirga ega.Immunitetni mustahkamlaydi. Infeksiyalarga qarshi kurashishda yordam beradi. Energiya beradi va holsizlikni kamaytiradi. Doimiy iste’mol sog‘lom hayotga yordam beradi.GILOSNI ISTE’MOL QILISH VA EHTIYOT CHORALARI Gilosni to‘g‘ri iste’mol qilish juda muhim. Eng foydali holati — yangi uzilgan gilosdir. Uni yaxshilab yuvib iste’mol qilish kerak. Och qoringa juda ko‘p yeyish tavsiya etilmaydi. Kuniga me’yorida iste’mol qilish foydali. Ortiqcha yeyish oshqozon bezovtaligiga olib kelishi mumkin. Gilos tabiiy shakar saqlaydi. Shu sababli diabetda me’yor muhim. Gilos allergiya berishi kam uchraydi. Lekin sezgir odamlarda ehtiyot bo‘lish kerak. Sovuq gilosni ko‘p yeyish tomoq og‘rig‘iga sabab bo‘lishi mumkin. Gilosni muzlatib ham iste’mol qilish mumkin. Kompot va sharbat ko‘rinishida ham foydali. Quritilgan gilos ham vitaminlarga boy. Gilos murabbo shaklida ham ishlatiladi. Ammo murabboda shakar ko‘p bo‘ladi. Gilosni go‘sht bilan birga yeyish hazmni og‘irlashtirishi mumkin. Bolalarga oz-ozdan berish tavsiya etiladi. Homilador ayollar uchun foydali meva hisoblanadi. Temir moddasi ona va bola uchun muhim. Gilos chanqoqni bosadi. Yozda tanani sovitadi. Tabiiy energiya manbai hisoblanadi. Sog‘lom ovqatlanish ratsioniga qo‘shish foydali. Me’yor bilan iste’mol qilinganda zarar bermaydi. Gilos sog‘lom turmush tarzining mazali qismidirGilos foydali meva bo‘lsa ham, uni me’yoridan ortiq iste’mol qilish zarar keltirishi mumkin. Har qanday mahsulot kabi gilosni ham to‘g‘ri va me’yor bilan yeyish muhim. Gilos tarkibida tabiiy shakar mavjud. Shu sababli ortiqcha iste’mol qilinganda qonda shakar miqdori oshishi mumkin. Bu ayniqsa diabet bilan og‘riganlar uchun ehtiyot choralarini talab qiladi. Gilosni juda ko‘p yeyish oshqozon bezovtaligiga olib kelishi mumkin. Ba’zi odamlarda ich ketish holati kuzatiladi. Ko‘p iste’mol qilish qorin dam bo‘lishiga sabab bo‘ladi. Gilos nordon bo‘lgani sababli oshqozon kislotasini oshirishi mumkin. Oshqozon yarasi yoki gastrit bor odamlarga ehtiyot bo‘lish tavsiya etiladi. Och qoringa ko‘p yeyish qorinda og‘riq chaqirishi mumkin. Sovuq holda ko‘p iste’mol qilish tomoq og‘rig‘iga sabab bo‘lishi mumkin. Ayniqsa muzlatilgan gilosni ko‘p yeyish zararli. Gilos allergiya berishi kam uchrasa ham, ayrim odamlarda kuzatiladi. Allergiya belgilariga toshma, qichishish yoki noqulaylik kiradi. Shunday holatda iste’molni to‘xtatish kerak. Gilos danagini yutib yuborish xavfli bo‘lishi mumkin. Ayniqsa bolalarda bunga ehtiyot bo‘lish zarur. Gilosni yuvmasdan iste’mol qilish ichak muammolariga olib keladi. Chunki yuzasida mikroblar bo‘lishi mumkin. Gilosni juda ko‘p yeyish vazn ortishiga ham sabab bo‘lishi mumkin. Chunki unda tabiiy shakar va uglevod mavjud. Gilos murabbosi foydali emas, chunki unda shakar juda ko‘p. Ko‘p murabbo iste’moli semirish va qand oshishiga olib keladi. Buyrak muammosi bor odamlarga ham me’yor muhim. Chunki ortiqcha iste’mol organizmga yuklama beradi. Kuniga me’yorida iste’mol qilish eng to‘g‘ri yo‘l hisoblanadi. Me’yor bilan yeyilganda gilos zarar bermaydi. Har doim sifatli va yangi gilos tanlash kerak. Sog‘lom ovqatlanishda muvozanat eng muhim qoidadir.O‘zbekistonda eng ko‘p uchraydigan navlariBu— Qora gilos. Bu tur to‘q qizil, deyarli qora rangda bo‘ladi. Ta’mi shirin va shiradorligi bilan ajralib turadi. Ko‘pincha yangi holatda iste’mol qilinadi. Yana mashhur nav — Qizil gilos. Rangi yorqin qizil, ta’mi biroz nordon-shirin bo‘ladi. Kompot, murabbo va sharbat tayyorlashda keng ishlatiladi. Sariq gilos ham O‘zbekistonda yetishtiriladi. Rangi och sariq yoki oltin rangda bo‘ladi. Ta’mi juda yumshoq va shirin. Allergiya kam chaqirishi bilan mashhur. Bahorgi erta pishar gilos navlari ham mavjud. Bu tur may oyining boshlarida pishadi. Bozorga birinchi chiqadigan gilos hisoblanadi. Kech pishar gilos esa yoz o‘rtalarigacha hosil beradi. Bu navlar ko‘proq saqlanish xususiyatiga ega. Tashishga chidamli bo‘ladi. Toshkent, Samarqand, Farg‘ona va Andijon hududlarida gilos ko‘p yetishtiriladi. Tog‘oldi hududlarda o‘sadigan giloslar ayniqsa shirali bo‘ladi. Quyoshli iqlim mevaning shirinligini oshiradi. O‘zbekistonda gilos ko‘pincha tomorqa va bog‘larda yetishtiriladi. Mahalliy navlar tabiiy va juda mazali hisoblanadi. Gilosdan murabbo, sharbat, kompot va quritilgan meva tayyorlanadi. Yangi uzilgan gilos eng foydali hisoblanadi. Har bir nav vitamin va antioksidantlarga boy. Ular yurak, qon va immunitet uchun foydali. Me’yorida iste’mol qilinganda sog‘liq uchun katta foyda beradi. O‘zbekiston giloslari tabiiyligi va mazasi bilan mashhur.gilos foydali va vitaminlarga boy meva hisoblanadi. U immunitetni mustahkamlaydi, yurak va qon tomir faoliyatini qo‘llab-quvvatlaydi, hazm tizimini yaxshilaydi hamda organizmni antioksidantlar bilan ta’minlaydi. Me’yorida iste’mol qilinganda gilos sog‘lom ovqatlanishning mazali va foydali qismi bo‘la oladi.Shu bilan birga, gilosni ortiqcha yeyish oshqozon bezovtaligi, qorin dam bo‘lishi, qand miqdori oshishi yoki allergik holatlarga sabab bo‘lishi mumkin. Ayniqsa diabet, gastrit yoki oshqozon muammosi bor insonlar me’yorni saqlashi zarur. Eng to‘g‘ri yo‘l — gilosni toza, yangi va me’yorida iste’mol qilishdir.
