Qovoq urug'ining xususiyatlari
Foydali xususiyatlari:
(oshqovoq urug‘i) juda foydali mahsulot bo‘lib, to‘g‘ri iste’mol qilinganda organizmga ko‘p ijobiy ta’sir ko‘rsatadi.
Qovoq urug‘i magniyga juda boy bo‘lib, yurak faoliyatini yaxshilaydi va qon bosimini me’yorlashtirishga yordam beradi. Undagi rux (sink) immunitetni mustahkamlaydi, soch to‘kilishini kamaytiradi va teri holatini yaxshilaydi. Qovoq urug‘ida mavjud omega-3 va omega-6 yog‘ kislotalari miya faoliyatini qo‘llab-quvvatlaydi, xotirani yaxshilaydi. Kletchatkasi ichak faoliyatini yaxshilab, qabziyatning oldini oladi. Erkaklar uchun prostata salomatligi uchun foydali hisoblanadi. Ayollarda gormonal muvozanatni qo‘llab-quvvatlaydi. Qovoq urug‘i ichak parazitlariga qarshi tabiiy vosita sifatida ham ishlatiladi. Undagi temir moddasi kamqonlikning oldini olishga yordam beradi. Tinchlantiruvchi ta’sirga ega bo‘lib, uyqu sifatini yaxshilaydi. Mushak va suyaklar uchun zarur bo‘lgan oqsil va minerallarga boy.
Zararli tomonlari
(me’yoridan oshirilsa): Qovoq urug‘i juda kaloriyali bo‘lgani uchun ko‘p iste’mol qilinsa vazn ortishiga olib kelishi mumkin. Haddan tashqari ko‘p yeyish oshqozon og‘rig‘i va ich ketishiga sabab bo‘ladi. Tuzlangan yoki qovurilgan urug‘lar qon bosimini oshirishi mumkin. Oshqozoni sezgir odamlarda gaz va dam bo‘lish holati kuzatiladi. Allergik reaksiya berishi ehtimoli ham bor. Juda ko‘p chaynash tish emalini shikastlashi mumkin. Jigar yoki oshqozon kasalligi bo‘lganlar ehtiyotkorlik bilan iste’mol qilishi kerak.
Qanday iste’mol qilish foydaliroq:
Xom yoki yengil quritilgan holda iste’mol qilish eng foydali hisoblanadi. Kuniga o‘rtacha 20–30 gramm yetarli. Homilador va emizikli ayollar ham me’yorida iste’mol qilishi mumkin.
Vitamin va mineral tarkibi:
Qovoq urug‘i A, E, C va B guruhi vitaminlariga boy. Ayniqsa B1, B2, B6 vitaminlari asab tizimini mustahkamlaydi, charchoqni kamaytiradi. E vitamini kuchli antioksidant bo‘lib, hujayralarni qarishdan himoya qiladi. Urug‘ tarkibida rux (sink) juda ko‘p bo‘lib, immunitetni kuchaytiradi va teri, soch, tirnoqlar uchun foydali. Magniy yurak va mushak faoliyatini yaxshilaydi. Fosfor suyak va tishlarni mustahkamlaydi. Temir qon tarkibini yaxshilab, kamqonlikning oldini oladi. Kaliy va kaltsiy suyaklar hamda asab tizimi uchun muhim. Shuningdek, qovoq urug‘ida o‘simlik oqsili va foydali yog‘lar mavjud.
Kaloriyasi:
Qovoq urug‘i kaloriyaga boy mahsulot hisoblanadi. 100 gramm qovoq urug‘ida taxminan 550–560 kkal bor. Shuning uchun oz miqdorda iste’mol qilish tavsiya etiladi. 1 hovuch (20–30 gramm) urug‘ organizm uchun yetarli foyda beradi va zarar qilmaydi.
Bolalar uchun foydasi:
Qovoq urug‘i bolalar organizmi uchun ham foydali. U immunitetni mustahkamlaydi, tez-tez shamollashning oldini olishga yordam beradi. Ichak faoliyatini yaxshilab, gijjalarga qarshi tabiiy vosita bo‘lib xizmat qiladi. Miya faoliyatini qo‘llab-quvvatlab, diqqat va xotirani yaxshilaydi. Suyak va tishlarning mustahkam bo‘lishiga yordam beradi. Asab tizimini tinchlantirib, uyquni yaxshilaydi. Biroq bolalarga maydalab yoki kukun holida berish ma’qul, chunki butun urug‘ bo‘g‘ilib qolish xavfini tug‘dirishi mumkin.
Bolalarga berish me’yori: 3 yoshdan katta bolalarga kuniga 1–2 choy qoshiqdan oshirmaslik kerak. Tuzsiz va qovurilmagan holatda berish eng foydali.
