Helba choyining xususiyatlari
Bo'lim: Salomatlik
Tarkibi
Helba choyi (fenugreek, shambala, xulba deb ham ataladi) qadimdan xalq tabobatida ishlatib kelinadigan juda foydali o‘simlik hisoblanadi. U dukkakdoshlar oilasiga mansub bo‘lib, asosan urug‘i choy va dori sifatida qo‘llaniladi. Helbaning ta’mi biroz achchiqroq, yong‘oqsimon hidga ega bo‘ladi.
Helba choyining tarkibida juda ko‘p foydali moddalar mavjud: oqsillar, tolalar, saponinlar, flavonoidlar, alkaloidlar, efir moylari, temir, magniy, kalsiy, fosfor, kaliy, rux, selen kabi minerallar bor. Vitaminlardan A, C, E, B1, B2, B3, B6 vitaminlariga boy. Ayniqsa temir miqdori yuqori bo‘lgani uchun qon yetishmovchiligida foydali.
Hazmni tezlashtiradi
Helba choyi ovqat hazm qilish tizimini yaxshilaydi. Oshqozon og‘rig‘i, gastrit, qabziyat, ich ketishi, ichaklarda gaz to‘planishi kabi holatlarda yengillik beradi. U ichak devorlarini yumshatib, hazmni osonlashtiradi va modda almashinuvini tezlashtiradi.
Qandli diabetda
Bu choy qandli diabetda ham foydali, chunki qondagi shakar miqdorini me’yorlashtirishga yordam beradi. Insulin sezuvchanligini oshirib, glyukoza darajasining keskin ko‘tarilib ketishini oldini oladi. Shuning uchun diabet bilan og‘riganlar helbani ehtiyotkorlik bilan, lekin muntazam iste’mol qilishadi.
Garmonal muvozanatni saqlashda
Helba choyi ayollar uchun ayniqsa foydali hisoblanadi. U gormonal muvozanatni yaxshilaydi, hayz og‘riqlarini kamaytiradi, hayz siklini tartibga solishga yordam beradi. Emizikli ayollarda sut miqdorini ko‘paytirish xususiyatiga ega. Shu sababli ko‘plab mamlakatlarda helba “sut ko‘paytiruvchi o‘simlik” sifatida tanilgan.
Erkaklar uchun ham foydasi katta: u kuch-quvvatni oshiradi, umumiy holsizlikni kamaytiradi, mushaklarni mustahkamlaydi. Ba’zi manbalarda testosteron ishlab chiqarilishiga ijobiy ta’siri borligi ham aytiladi.
Shamollashda
Helba choyi shamollash, yo‘tal, bronxit va nafas yo‘llari kasalliklarida balg‘am ko‘chiruvchi sifatida ishlatiladi. Tomoqni yumshatadi, yallig‘lanishni kamaytiradi, isitmani tushirishga yordam beradi. Immunitetni mustahkamlab, organizmni infeksiyalarga chidamli qiladi.
Yurak faoliyati uchun
U yurak-qon tomir tizimi uchun ham foydali. Xolesterin miqdorini kamaytiradi, qon tomirlarni tozalaydi, qon aylanishini yaxshilaydi. Natijada yurak kasalliklari xavfi kamayadi.
Vazn yoqatishda
Helba choyi ozish istagida bo‘lganlar uchun ham foydali, chunki u to‘qlik hissini beradi, ishtahani nazorat qiladi va yog‘larning parchalanishiga yordam beradi. Shu bilan birga tanani energiya bilan ta’minlaydi.
Teri va sochlar uchun ham foydasi bor. Helba organizmni ichkaridan tozalab, teri rangini yaxshilaydi, husnbuzar va yallig‘lanishlarni kamaytiradi. Soch to‘kilishini kamaytirib, soch ildizlarini mustahkamlaydi.
Tayyorlanishi
Helba choyini tayyorlash usuli oddiy: 1 choy qoshiq helba urug‘ini yuvib, yengil qovurib olish mumkin, so‘ng ustiga 1 stakan qaynoq suv quyib, 10–15 daqiqa damlab ichiladi. Ta’mini yaxshilash uchun asal yoki limon qo‘shish mumkin.
ZararlariAmmo helba choyining zararli tomonlari ham bor. Homilador ayollarga tavsiya etilmaydi, chunki bachadon qisqarishiga olib kelishi mumkin. Juda ko‘p ichilsa oshqozon bezovtaligi, ko‘ngil aynishi, ich ketishi kuzatilishi mumkin. Qon suyultiruvchi dorilar ichayotganlar va allergiyasi borlar ehtiyot bo‘lishi kerak.
Xulosa qilib aytganda, helba choyi juda kuchli tabiiy shifobaxsh ichimlik bo‘lib, to‘g‘ri va me’yorida ichilsa organizmga katta foyda keltiradi.
Teglar:
# Helba choy
